Jeden z najpiękniejszych barokowych dworów Region Preszów ze swoimi czterema wieżami stanowi dominujący element malowniczego miasteczka pod Przez wzgórza Słansk - Hanušovce nad Topľou.
Właściciele zamku
Na przełomie XVII i XVIII wieku rodzina Dessewffy stała się nowymi właścicielami Hanuszowiec. Imponujący dwór w stylu renesansowo-barokowym zbudowali bracia Józef i Tomasz Dessewffy, którzy byli w służbie królowej Węgier Marii Teresy (1740-1780). Mówi o tym łaciński tekst na marmurowej tablicy we wnętrzu dworu.
Właściciele posiadłości - rodzina Dessewffy - pochodzili z Cernek, z regionu Požega w zachodniej Slawonii (wschodnia Chorwacja). Na początku XVI wieku, podczas najazdów tureckich, posiadłość Dessewffy wpadła w ręce Turków. Jan Dessewffy uciekł więc do Bratysławy z kilkoma dokumentami z rodzinnego archiwum. Po bitwie pod Mohaczem (1526) rozpoczęła się walka o tron węgierski między Janem Zápoľskim a Ferdynandem Habsburgiem. Rodzina Dessewffy zawsze była lojalna wobec króla, a tradycja ta była kontynuowana przez wspomnianego Jana, który, choć nie był żołnierzem, oddał się w służbę polityczną króla Ferdynanda. Był królewskim szambelanem, powiernikiem, członkiem Zakonu Rycerzy Rodyjskich, doradcą, a następnie przewodniczącym Izby Węgierskiej i zarządcą dworu królewskiego w Bratysławie. Za swoją lojalność król odpowiednio wynagrodził Jana Dessewffy'ego - podarował mu posiadłości należące do zamku Kamenica (Kamenica nad Torysou). Z tej kamenickiej gałęzi rodu Dessewffy wywodzili się również właściciele Wielkiego Dworu Hanuszowa.
Wygląd zamku
Dwupiętrowy budynek blokowy z bogatą sztukaterią okienną ukryto wśród zieleni parku, którego fragmenty zachowały się do dziś. Rozkład pomieszczeń wewnątrz pałacu świadczy o zastosowaniu barokowej zasady osiowości. Pomieszczenia mają sklepienia walowe z lunetami. Polia sklepieniowe są bogato zdobione sztukaterią. Na zewnątrz sylwetkę budynku wyznacza współgrający efekt dachu mansardowego i dachów wież w kształcie dzwonów, które nadają architekturze rytm. Bogata jest również sztukateria okien. Główny portal wejściowy posiada boczne pilastry z supraportą, w której pierwotnie znajdowała się tablica z napisem (obecnie przechowywana w muzeum) oraz fronton z kamienny herb The Dessewffys.
Częścią założenia dworskiego był również rozległy park, który powstał pod koniec XIX w. poprzez przebudowę pierwotnego ogrodu ozdobnego z połowy XVIII w. o regularnym układzie, którego najcenniejsze założenie znajdowało się na tarasach przed południowo-wschodnią fasadą dworu. Układ tarasów opierał się na naturalnej konfiguracji terenu, a architektura ogrodowa na barokowej morfologii. W tej formie zachował się do połowy XIX w., kiedy to regularny ogród przebudowano na park przyrodniczo-krajobrazowy, którego pierwotna struktura roślinności zachowała się częściowo do dziś.
Budynek Wielkiego Zamku jest obecnie siedzibą Muzeum Krajoznawczego Hanušovce nad Topľou, którego zakres działania obejmuje dokumentację historii i przyrody w powiecie Vranov nad Topľou.
Pałac w Hanušovcach nad Topľou – Wielki Pałac stanowi część Drogi zamkowe w Szaryszu
Źródło: Miasto Hanušovce nad Topľou
Źródło zdjęć: OOCR RŠ
Mapa
Galeria
Informacje
Samochodem można tu dojechać główną drogą prowadzącą przez Hanušovce; w nawigacji należy wpisać „Kaštieľ Hanušovce“ lub „Tripolitana – Kaštieľ Hanušovce“.
Z dworca kolejowego do pałacu można dotrzeć również pieszo w około 10–15 minut.
W zamku mieści się oddział Muzeum Regionalnego w Preszowie. Obecnie trwa jednak renowacja wnętrz, w związku z czym budynek jest częściowo zamknięty, wstępnie do końca 2027 roku. Można zwiedzać ekspozycję archeologiczną oraz przylegający do niej archeopark.
Dwór stoi w centrum miasta, gdzie znajduje się również Park Archeologiczny, "Mały" dwór i kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.
